Ο Ερυσίχθονας ήταν μυθικός γιος του Μυρμιδόνα και εγγονός του θεού Ποσειδώνα. Ήταν νέος, ωραίος, δυνατός, πλούσιος και γνωστός για την ασέβειά του. Μια ημέρα πήρε μαζί του 20 δούλους του και πήγε στο παρακείμενο ιερό άλσος που είχαν αφιερώσει οι Πελασγοί στη θεά Δήμητρα. Εκεί διέταξε τους δούλους να κόψουν τα δέντρα για να χτίσει ένα παλάτι όπου θα γλεντούσε με τους φίλους του. Ανάμεσα στα άλλα δέντρα βρισκόταν και μία πανύψηλη λεύκα που ήταν το αγαπημένο δέντρο της Θεάς Δήμητρας.
Την εποχή εκείνη πιστευόταν πως μέσα σε κάθε δέντρο ζούσε κι από μια νύμφη του δάσους που λεγόταν Δρυάς. Όσο καιρό ζούσε το δέντρο ζούσε κι η νύμφη που κατοικούσε μέσα σ’ αυτό. Τις Δρυάδες προστάτευε η Θεά Δήμητρα, η Θεά της γεωργίας και για αυτό το λόγο όλοι οι άνθρωποι έκοβαν ξύλα μόνο όταν τους ήταν τελείως απαραίτητα. Όμως ο Ερυσίχθονας έκοβε αλόγιστα τα δέντρα του δάσους.
Κάποια στιγμή βρέθηκε μπροστά στο μεγαλύτερο και γηραιότερο δέντρο του δάσους, την λεύκα και σήκωσε το τσεκούρι του για να το πελεκήσει. Οι άνδρες που τον συνόδευαν, έχοντας δει την κατάχρηση που έκανε εξαιτίας της πλεονεξίας του, προσπάθησαν να τον μεταπείσουν λέγοντάς του πως φοβόντουσαν μήπως ξεσπούσε πάνω του η οργή της Θεάς Δήμητρας. Μα ο Ερυσίχθονας όχι μόνο δεν υπολόγισε τις παραινέσεις των ανδρών του αλλά και καταφέρθηκε με σκληρά λόγια τόσο για το δέντρο, για τις Δρυάδες όσο και για την Θεά της γεωργίας.
Ο Ερυσίχθων βλασφημεί. Η Δήμητρα θυμώνει, βρίσκει την Πείνα και την προστάζει να τον υποβάλλει στο μαρτύριό της. Η Πείνα, μια θεά άσχημη, γερασμένη, κίτρινη στην όψη και πολύ αδύνατη που ζούσε απομονωμένη από όλους τους ανθρώπους ακόμα και τους Θεούς, πήγε, βρήκε τον Ερυσίχθονα την ώρα που κοιμόταν, του έδωσε ένα φιλί στο στόμα και χάθηκε.
Όταν εκείνος ξυπνάει αισθάνεται λιγούρα. Πεινάει. Τρώει. Πεινάει κι άλλο. Πεινάει ακατάσχετα. Πούλησε ακόμα και την κόρη του Μήστρα για να αγοράσει τρόφιμα. Τρώει τα πάντα, όμως τίποτα δεν μπορεί να χορτάσει την πείνα του. Στο τέλος, ο Ερυσίχθονας, μη έχοντας να φάει τίποτα πια, άρχισε να τρώει το ίδιο του το κρέας μέχρι που πέθανε.
Ο μύθος του Θεσσαλού Ερυσίχθονα , "αυτού που προκαλεί πληγή στην γη", είναι το πρώτο ή ένα από τα πρώτα οικολογικά μηνύματα στην ιστορία της ανθρωπότητας. Η πρώιμη συνειδητοποίηση ότι τελικό θύμα της καταστροφής της φύσης από τον άνθρωπο είναι ο άνθρωπος ο ίδιος. Ο "Ἐρυσίχθων" είμαστε εμείς που καταστρέφουμε τη γη μας. Από το ἐρύω = σύρω κάτω με βία και ορμή και το χθών = γη, έδαφος. Ο μύθος του Ερυσίχθονα παραμένει επίκαιρος και αποτελεί ένα διαχρονικό μήνυμα στην ανθρωπότητα!!!Η Θεά Δήμητρα διατάζει την Πείνα να τιμωρήσει τον Ερυσίχθονα. Antonio Tempesta, 1606, Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, Νέα Υόρκη, ΗΠΑ.
Ο Ερυσίχθονας πουλάει την κόρη του, Jan Havicksz Steen, 1650, μουσείο Rijksmuseum, Άμστερνταμ, Ολλανδία. MyPhotoPics
