MyPhotoPics: Κουκούλι, Ζαγοροχώρια, Ήπειρος, Ελλάς

Το Κουκούλι είναι ένα από τα 46 χωριά του Ζαγορίου, Ήπειρος Ελλάς. Βρίσκεται κοντά στο νότιο άκρο του φαραγγιού του Βίκου, στον Εθνικό Δρυμό Βίκου-Αώου. Πήρε το όνομα του από τις πολύ μεγάλες πέτρες, από το λατινικό Cuculla = καλύπτρα, που υπάρχουν στην περιοχή, ή κατά άλλη εκδοχή από την σηροτροφία που ίσως ασχολήθηκαν παλιά οι κάτοικοί του. Απέχει 38 χιλιόμετρα από τα Ιωάννινα και έχει υψόμετρο 870 μέτρα.

Συγκροτήθηκε σαν οικισμός τον 13ο ή 14ο αιώνα. Αναφερόταν στην
Συνθήκη του Βοϊνίκου το 1430 που σύναψε το κοινό των Ζαγορισίων, το οποίο τότε αποτελούνταν από 14 χωριά του Ζαγορίου με την Οθωμανική Αυτοκρατορία και όριζε το ειδικό καθεστώς αυτονομίας της περιοχής. Τον 18ο και 19ο αιώνα γνώρισε μεγάλη πνευματική και οικονομική ανάπτυξη, όπως και τα υπόλοιπα χωριά του Ζαγορίου. Πολλοί Κουκουλιώτες ασχολήθηκαν με το εμπόριο και ξενιτεύτηκαν.

Διατηρεί την παραδοσιακή Ζαγορίσια πετρόκτιστη αρχιτεκτονική στις κατοικίες, τα μονοπάτια και την κεντρική πλατεία, που στα Ζαγορίτικα ονομάζεται μεσοχώρι.

Ορισμένα δείγματα Ζαγορίσιας αρχιτεκτονικής είναι το κτιριακό
συγκρότημα με τις βρύσες, το παλαιό σχολείο.

Το νέο σχολείο. Χτίστηκε το 1936 με χρήματα του Στεφάνου Π. Κουτούζη στο πρώην αρχοντικό των Στρουμπαίων – Κουτούζη, όπως γράφει μαρμάρινη πλάκα. Για 25 χρόνια δίδαξε σ αυτό ο Κ. Λαζαρίδης και το 1983 έκλεισε.

Η εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου. Το σημερινό οικοδόμημα χρονολογείται στα 1788, ενώ η παλαιότερη αρχιτεκτονική φάση του ναού ανάγεται στα 1630.Στην ίδια επιγραφή μαρτυρείται και παλαιότερος ναός, χωρίς όμως να ορίζεται η ακριβής χρονολογία.

Η εκκλησία Ζωοδόχου Πηγής. Είναι η πρώτη εκκλησία που κτίστηκε στο Κουκούλι από δημιουργίας οικισμού και υπολογίζεται ότι κτίστηκε τον 12ο αιώνα. Βρίσκεται δίπλα από την είσοδο του παλιού σχολείου.

Το Αμιλικό, παραδοσιακός ξενώνας. Χτίστηκε το 1898 και
προοριζόταν για την φιλοξενία των ξένων και δη των επισήμων της Τουρκικής εξουσίας.

Το Λαζαρίδειο Πνευματικό κέντρο Κωσταντίνου Λαζαρίδη. Περιλαμβάνει ιστορική βιβλιοθήκη και συλλογή από βότανα και λουλούδια της περιοχής. Έχει συλλέξει με προσωπική εργασία κι έχει καταγράψει 1.300 περίπου διαφορετικά είδη βοτάνων, από τη γύρω περιοχή και τη χαράδρα του Βίκου, τα οποία τα έχει ταξινομήσει κατά οικογένειες, με τη λατινική τους ονομασία.

Πολλά από αυτά τα χρησιμοποιούσαν στο παρελθόν διάφοροι
πρακτικοί γιατροί της περιοχής, οι αποκαλούμενοι "Βικογιατροί", για να φτιάχνουν τα θεραπευτικά σκευάσματα που έδιναν στους ασθενείς. Ο Κώστας Λαζαρίδης γεννήθηκε στο Κουκούλι το 1904 και απεβίωσε το 1987. Υπηρέτησε 23 χρόνια ως δάσκαλος στο χωριό του αλλά και σ’ άλλες περιοχές. Ασχολήθηκε με την ιστορία, τη λαογραφία και τη βοτανολογία.

Το Αρχοντικό του Πλακίδα. Το σπίτι θρύλος χτίστηκε το 1820 και ανακατασκευάστηκε το 1875. Είναι ένας διώροφος κολοσσός με 12 δωμάτια, υπόγεια και λοιπά χρήσιμα για την εποχή κτιριακά συγκροτήματα.

Διατηρεί το στυλ παλαιού αρχοντικού με αρκετά στοιχεία θαυμάσιας
αρχιτεκτονικής, όπως καμάρες στα υπόγεια, σκαλιστά ταβάνια, ζωγραφισμένοι τοίχοι, ιδιόρρυθμα καλλιτεχνικά τζάκια και άλλα. Ο μεγάλος ευεργέτης του χωριού Ευγένιος Πλακίδας γεννήθηκε σ’ αυτό το σπίτι. Το "σιανσίνι" του είναι ένα δωμάτιο που παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον από αρχιτεκτονικής άποψης.