Νεολιθικός Λιμναίος Οικισμός Δισπηλιού, Καστοριά, Μακεδονία, Ελλάς

Ο Νεολιθικός Λιμναίος Οικισμός του Δισπηλιού είναι μουσείο δίπλα στη λίμνη Ορεστιάδα στο Δισπηλιό, σε απόσταση 8 χλμ. από την Καστοριά, Μακεδονία, Ελλάς. Είναι ο πρώτος νεολιθικός οικισμός δίπλα σε λίμνη που ανασκάφηκε στην Ελλάδα. Στην περιοχή βρέθηκαν πολλά σημαντικά αντικείμενα, με πιο αξιοσημείωτο την Πινακίδα του Δισπηλιού, γνωστή και ως Κείμενο ή Δίσκος του Δισπηλιού.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Γιώργο  Χουρμουζιάδη, η πινακίδα είναι ξύλινη και η χρονολόγηση με C14, Ραδιοϊσότοπο του άνθρακα, έδειξε ότι δημιουργήθηκε στο 5260 π.Χ. Ο οικισμός χρονολογείται στα μέσα της 6ης χιλιετίας π.Χ., Νεολιθική περίοδος, ανάμεσα στο 5600 π.Χ. και 4000 π.Χ. Το κείμενο της πινακίδας: Στην πρώτη στήλη μερικά σύμβολα από την ξύλινη πινακίδα, στη δεύτερη σημεία της Γραμμικής Α, και στην τρίτη, πρωτογραφή Vinča, δυο δεξιές. Ο Πολιτισμός Vinča, Βίντσα, ήταν ένας πρώιμος πολιτισμός της Ευρώπης που χρονολογείται στην περίοδο 5700–4500 ΠΚΕ. 

Το 1932, ο καθηγητής Αντώνιος Κεραμόπουλος  εντόπισε εκεί ίχνη ενός προϊστορικού λιμναίου οικισμού. Τριάντα χρόνια αργότερα, ο καθηγητής Νικόλαος Μουτσόπουλος διεξήγαγε επιφανειακές έρευνες και επιβεβαίωσε την ύπαρξη του οικισμού. Το 1992, ο καθηγητής Γιώργος Χουρμουζιάδης ξεκίνησε συστηματικές ανασκαφές, οι οποίες συνεχίζονται ακόμη.  

Τα ευρήματα περιλαμβάνουν εργαλεία, πέτρα, κόκκαλο και
πυριτόλιθο και ποσότητες οστών ζώων, μια ανακάλυψη που δείχνει ότι οι κάτοικοι ασχολούνταν με την γεωργία, το κυνήγι και το ψάρεμα. 

Υλικά με τα οποία χτίστηκαν οι καλύβες, ξύλινοι σωροί και δάπεδα, μεγάλα πήλινα βάζα αποθήκευσης, καλάθια υφασμένα με τον τρόπο εκείνης της περιόδου, μαγειρικά σκεύη, πολλά από αυτά σε σχήμα βάρκας και κοσμήματα από κόκαλα και πέτρα. 

Το πιο σημαντικό εύρημα είναι ένα οστέινο φλάουτο, ένα από τα παλαιότερα μουσικά όργανα που έχουν βρεθεί ποτέ στην Ευρώπη. Υπάρχει επίσης μια μακέτα στον εκθεσιακό χώρο που απεικονίζει τη μορφή των καλύβων και τον τρόπο κατασκευής τους.

Όλες οι παραλίμνιες και χερσαίες κατοικίες είναι ακριβείς ανακατασκευές του προϊστορικού οικισμού. Μέσα στις καλύβες υπάρχουν όλα τα σκεύη που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι για τις καθημερινές τους ανάγκες. 

Ένα χωμάτινο ανάχωμα στη μέση του οικισμού χρησίμευε  για την προστασία της φωτιάς, ενώ στην όχθη της λίμνης υπάρχει ένα είδος πιρόγας που θα χρησιμοποιούσαν οι κάτοικοι για ψάρεμα.

    MyPhotoPics